Fraktura

XVI wiek – 1941 · Druki niemieckie, skandynawskie i środkowoeuropejskie

Alfabet

Litery tak, jak się je kreśli. Porównajcie je z aktem: liczy się kształt, nie wielkość.

ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ

abcdefghijklmnopqrstuvwxyz

ÄÖÜ

äöüß

Pułapki czytania

Co się zdaje widzieć	Czym to może być	Co je rozróżnia
f	s	Długie s (ſ) ma tylko pół kreski na lewo od laski; f przecina ją na wylot. W razie wątpliwości czytajcie całe słowo: „Waſſer” to nie „Waffer”.
b	k · h	Frakturowe k otwiera pętlę po prawej; b domyka swój brzuszek przy lasce.
c	e · r	c pozostaje otwarte i okrągłe; e nosi pośrodku wyraźną poziomą belkę.
n	m · u	Policzcie laski: trzy przy m, dwie przy n i u. u nosi często haczyk, którego n nie ma.
v	b · r	v wznosi się w szpic w prawo; r zatrzymuje się na ramieniu.
i	j	W wersalikach I oraz J mają we frakturze TEN SAM kształt. Rozstrzyga wyłącznie słowo: Johann, Jacob, ale Israel.
y	ij	W tekście niderlandzkim złożonym frakturą y oznacza często dwuznak ij.

Ligatury i litery zniesione

ſ	czyta się jako s	długie s, na początku i wewnątrz słowa
ß	czyta się jako ss	ligatura ſ oraz z, zwana eszet
ch	czyta się jako ch	kreślone jednym pociągnięciem, nie dzielcie na dwie litery
ck	czyta się jako ck
ſt	czyta się jako st
tz	czyta się jako tz

Napisać dla porównania

Wpiszcie imię, które zdaje się wam znajome: pojawi się tym pismem, do zestawienia z kreską, którą macie przed oczami.

Odczytywacz

Wpiszcie dzisiejszymi literami to, co zdaje się wam napisane. Odczytywacz podaje sąsiednie odczytania — po jednym zastąpieniu naraz, bo dwóch domysłów jeden na drugim już się nie sprawdzi.

Wszystko liczy się w waszej przeglądarce: żadne imię szukane w akcie nie opuszcza waszego urządzenia. Kroje są wolne (SIL Open Font License albo GPL z wyjątkiem dla krojów) i podaje je Geneacta, nigdy strona trzecia.